CSRD & VSME
CSRD staat voor de Corporate Sustainable Reporting Directive. Deze wet gaat over de verplichte duurzaamheidsrapportage voor grote onderneming.
VSME staat voor de Voluntary Sustainability Reporting Standards for SMEs. Dit is géén verplichte wetgeving. De VSME geeft vorm aan de duurzaamheidsdata die grote ondernemingen mogen uitvragen aan MKB’ers voor hun eigen CSRD-rapportage.
Hieronder staan toelichtingen op de CSRD en VSME standaarden.
Als je op zoek bent naar de resultaten van onze gezamenlijke stakeholderdialoog, dan verwijzen we je graag door naar de juiste pagina: [Link naar pagina] Gezamenlijke Stakeholdersdialoog
Zodra er meerdere duurzaamheidsrapportages zijn uitgevoerd en gepubliceerd, zullen we ook een overzicht ontwikkelen van de inzichten die hieruit naar voren komen.
Als je op zoekt bent naar de VSME tool, dan verwijzen we je graag door naar de juiste pagina: [Link naar pagina] VSME Tool
Corporate Sustainable Reporting Directive
CSRD verplicht grote onderneming tot het schrijven van een duurzaamheidsrapportage. Na een eerste introductie van de wetgeving, werd de wetgeving in februari 2025 2 jaar in de koelkast geplaats middels het “Omnibus I Proposal”. Het doel hiervan was om de wetgeving te versimpelen. Meer info hierover op de site van rvo.
Vanaf wanneer gaat CSRD van kracht?
CSRD is een Europese richtlijn, wat betekent dat door lidstaten omgezet moet worden naar nationale wetgeving. De aangepaste richtlijn zal 20 dagen na publicatie in het Official Journal of the European Union van kracht gaan. Lidstaten krijgen dan 1 jaar om dit om te zetten naar nationale wetgeving. Wanneer dit precies gebeurt is nog onduidelijk, maar zal naar verwacht in Q1 of Q2 van 2026 plaatsvinden.
Aangenomen kan worden dat het eerste duurzaamheidsverslag over boekjaar 2027 gepubliceerd moet worden.
Bron: Deloitte Accounting Research Tool
Wie valt onder de CSRD-wetgeving?
Organisaties met
• ten minste 1.000 medewerkers; en
• een omzet van €450 miljoen of meer.
Alle organisaties met minder dan 1.000 medewerkers vallen per definitie buiten de scope van CSRD in zijn huidige vorm. Ongeacht de omzet. Dit zou eventueel aangepast kunnen worden in nationale wetgeving.
Wat moet je doen?
• Dubbele Materialiteitsanalyse uitvoeren (incl. stakeholder analyse)
De dubbele materialiteitsanalyse (of DMA) is een analyse waarin je onderzoekt welke duurzaamheidsonderwerpen “materieel” zijn voor jouw organisatie. Met materieel wordt relevant bedoeld.
• Rapporteren op materiële duurzaamheidsonderwerpen
Na het uitvoeren van je DMA, wordt er van je verwacht dat je rapporteert op alle relevante duurzaamheidsonderwerpen. Wat zijn de impacts, risico’s en kansen (ook wel IRO’s)?
Per materieel onderwerp wordt er van je verwachtd at je rapporteert over de PAMT’s:
o Policies – Welk beleid heeft jouw onderneming geïmplementeerd rondom het materiële onderwerp?
o Actions – Welke acties onderneem je om impact te reduceren en risico te verlagen van negatieve impacts?
o Metrics – Hoe groot is je huidige negatieve impact?
o Targets – Welke doelstellingen heb je voor jezelf gezet op het materiële onderwerp?
Duurzaamheidsonderwerpen zijn gecategoriseerd onder het ESG Framework:
• Ecology/Milieu
o E1 – Klimaatverandering
o E2 – Verontreiniging
o E3 – Water
o E4 – Biodiversiteit en ecosystemen
o E5 – Materiaalgebruik en circulaire economie
• Social/Sociaal
o S1 – Eigen personeel
o S2 – Werknemers in de waardeketen
o S3 – Getroffen gemeenschappen
o S4 – Consumtenen en eindgebruikers
• Governance/Zakelijk gedrag
o G1 – Zakelijk gedrag
Meer informatie over hoe je moet rapporteren staat op de website van de EFRAG, de partij die de rapportagestandaarden voor CSRD heeft ontwikkeld:
• Algemene pagina met alle standaarden
• ESRS 1 – Deze standaard beschrijft de algemene principes, definities en verplichtingen die gelden voor de CSRD-rapportage:
o Wat is een Dubbele Materialiteitsanalyse? Hoe voer je deze uit?
o Hoe ga je om met de waardeketen van je onderneming (upstream én downstream)?
o Over welke periode rapporteer je? Wat is je basisjaar? En hoe ga je om met verschillende tijdshorizons?
o Welke kwaliteitseisen gelden voor de duurzaamheidsinformatie? Hoe ga je om met schattingen en onzekerheden?
o Hoe moet je duurzaamheidsverslag eruit zien?
• ESRS 2 – Wat je altijd rapporteert in je CSRD-rapportage, ongeacht materialiteit:
o Hoe zijn verantwoordelijkheid en beslissingen rondom duurzaamheid verankerd in de organisatie?
o Hoe relateert duurzaamheid aan de strategie, het business model en de waardeketen van de organsiatie? En hoe is het perspectief van stakeholders meegenomen?
o Hoe is de DMA uitgevoerd en welke onderwerpen zijn materieel bevonden in de DMA?
o Hoe de organisatie op hoofdlijnen om moet gaan met PAMT’s en hoe deze samenhangen met materiële duurzaamheidsonderwerpen. Specifieke PAMT’s worden per materiële/relevante duurzaamheidsonderwerp toegelicht.
• ESRS E1 t/m E5, S1 t/m S4 en G1 – Dit zijn de rapportage standaarden per duurzaamheidsonderwerp. Over deze standaarden wordt alleen gerapporteerd als ze uit de DMA naar voren komen als materieel.
Let op Er zijn meerdere versies van de standaarden. Voor het Omnibus I voorstel en erna. De juiste standaarden hebben op de voorkant en linksonderin “November 2025” staan.
Voluntary Sustainability Reporting Standards for SMEs
VSME is een vrijwillige rapportagestandaard ontwikkeld door EFRAG. Hij is gemaakt voor MKB’ers die niet onder CSRD vallen.
De VSME helpt MKB’ers om gestructureerd en proportioneel te rapporteren over duurzaamheid, zonder de zware verplichtingen van CSRD.
Er zijn 2 varianten:
1. Basismodule
a. Voor kleinere MKB-ondernemingen
b. Beperkt aantal vragen
c. Gericht op kerninformatie
2. Uitgebreide module
a. Voor grotere MKB-ondernemingen
b. Meer detail
c. Voor wanneer grote klanten extra informatie nodig hebben
MKB-ondernemingen mogen zelf kiezen welke module zij toepassen
Belangrijk:
• De VSME is géén wetgeving.
• De VSME is bedoeld als praktische standaard voor dataverzoeken van grote klanten, financiers en ketenpartners.
Voor wie is VSME bedoeld?
De VSME is bedoeld voor:
• MKB-ondernemingen
• Organisaties die niet CSRD-plichtig zijn
• Bedrijven die
o duurzaamheidsvragen krijgen van grote klanten
o transparanter willen zijn richting financiers
o voorbereid willen zijn op toekomstige wet- en regelgeving
Is de VSME verplicht?
Nee. De VSME is vrijwillig.
Maar CSRD-plichtige bedrijven mogen duurzaamheidsinformatie uitvragen bij hun leveranciers. Daarbij wordt de VSME gezien als maximumkader. Dit staat bekend als de ‘value chain cap’.
Wat moet er gerapporteerd worden?
De onderwerpen waarover geraporteerd moet worden staan in de EFRAG’s afbeelding hieronder (in het Engels). Waarbij Comprehensive Module staat voor de uitgebreide module.
CSRD vs VSME
| CSRD | VSME |
| Verplicht | Vrijwillig |
| Uitgebreide Dubbele Materialiteitsanalyse (DMA) verplicht | Geen DMA |
| Gedetailleerde ESRS-standaarden | Vereenvoudigde onderwerpen |
| Rapportageplicht | Ondersteunende kader |
| Hoge administratieve last | Proportioneel en praktisch |
Meer informatie over hoe je moet rapporteren staat op de website van de EFRAG, de partij die ook de rapportagestandaarden voor CSRD heeft ontwikkeld:
• VSME Projectpagina
• VSME Standaard